عنوان:
اثر گردهافشاني زنبور عسل بر روي محصول هندوانه
(TOD247)
واحد اجرا:
مركز تحقيقات منابع طبيعي و امور دام استان كرمانشاه
نام مجري:
محمد جليليان
محل اجرا:
استان كرمانشاه
تاريخ شروع:
1372
تاريخ اتمام:
1373
مقدمه:
اگر چه غير از زنبور عسل بيش از 3000 نوع زنبور گردهافشان ديگر
وجود دارد ولي در بين آنها زنبور عسل از اين لحاظ رتبه اول را دارا
ميباشد، زيرا اين حشرات فقط در مرحلهاي از سن لاروي خود از گرده
استفاده ميكنند، در صورتي كه زنبور عسل در تمام طول زندگي براي
تغذيه خود و نوزادش از شهد و گرده گلها بهرهبرداري ميكند و در
جريان جمعآوري اين منابع غذايي سبب گردهافشاني و تلقيح آنها
ميشود. ذكر اين نكته قابل اهميت است كه يك كلني زنبور عسل طي يك
سال 400 ميليون گل را بارور ميكند. در حال حاضر در بسياري از
كشورها (برخلاف ايران) از زنبور عسل در درجه اول به دليل نقش آن در
بازده اقتصادي از طريق گردهافشاني و افزايش محصولات كشاورزي
استفاده ميشود.
در سال 1984، لوين از آمريكا گزارش كرده است كه ارزش اضافه توليد
ناشي از عمل گردهافشاني توسط زنبور عسل نزديك به 20 ميليارد دلار
ميشود. در صورتي كه درآمد از طريق عسل و موم 140 ميليون دلار بوده
كه مقايسه اين دو بيانگر اين است كه گردهافشاني ارزشي مساوي 143
برابر بيشتر از توليد عسل و موم دارد. همچنين در سال 1989 رابينسون
و همكاران گزارش كردند ارزش محصولاتي كه نياز به گرده افشاني در
امريكا دارد بالغ بر 30 ميليارد دلار است كه از اين مقدار 30 درصد
سهم زنبور عسل ميباشد حدود (3/9 ميليارد دلار). از مزاياي زنبور
عسل نسبت به ساير حشرات گردهافشان جميت زياد، شعاع پرواز بيشتر،
تك گل بودن و فعاليت زنبور عسل در تمام طي سال در صورت مساعد بودن
شرايط جوي ميباشد. همچنين استفاده از زنبور عسل در توليدات
گلخانهاي به خصوص در فصل زمستان، امروزه داراي اهميت فراوان است.
خلاصه نتايج:
از تجزيه اعداد به دست آمده از طرح در رابطه با فاكتورهاي مورد
بررسي نتايج زير استباط ميگردد . تعداد ميوههاي تشكيل شده: در
تيمار
A
كه بوسيله زنبور عسل گردهافشاني شده بود همچنين تيمار
B
(باز) كه بوسيله ساير گرده افشانها از جمله زنبور عسل مورد گرده
افشاني قرار گرفته نسبت به تيمار
C
(بسته) كه هيچگونه حشره گرده افشاني در تلقيح شركت نداشت،تفاوت
بسيار معنيداري مشاهده گرديد و ميوههاي تشكيل شده در تيمار
A
و B
بسيار بيشتر از تعداد ميوهاي تشكيل شده در تيمار
C
بودند. در اينجا ميتوان نتيجه گرفت كه گرده افشاني توسط حشرات
بخصوص زنبور عسل سبب ميشود كه در تعداد ميوههاي تشكيل شده در
هنداونه افزايش قابل ملاحظهاي حاصل شود.