عسل طبیعی | عسل 24


پنج شنبه, 06 تیر 1398

تاریخچه و گذشته عسل


واژه عسل:تاریخچه عسل

در كل عسل يك واژه عربي است كه در فارسي آنرا انگبين گويند و عبارت است از تراوشات و شيرابه گياهان و شهد گلها كه زنبورعسل توسط خرطوم كوچك خود آن را مكيده

و از راه دهان به كيسه بسيار كوچك خود  موسوم به كيسه عسلي وارد ميكند وقتي ميزان شهد جمع آوري شده به حدود  چهل  ميلي گرم رسيد زنبور، گلها را رها كرده و به سمت كندو پرواز ميكند و سپس از همان راه دهان و خرطوم آنرا به درون سلولهاي مومي (لانه هاي شاني ) باز گردانيده و در كندو ذخيره مينمايد و تغيير و تبادلاتي در آن بعمل آورده به طوري كه براي تبديل شيرابه گياه ( نكتار ) به عسل ، ساكاروز كه قسمت عمده قند گياهي را تشكيل ميدهد ، در اثر عمل آنزيمهايي بزاقي مترشحه به وسيله زنبور عسل به قند هاي ساده گلــوكز و لـــولز ( فروكتوز ) تبديل مي شود زنبور عسل پيش از رسيدن به كندو در بين راه مقداري از آب شهد را جذب ميكند ، علاوه بر آن عمل تروفلاكسي*(مبادله مواد غذايي بين حشرات يك خانواده ) ساير زنبورها و همچنين در اثر تبخير و از دست دادن آب زيادي ، شيرابه گياهي تغليظ شده ،  يعني شهد گلها كه حاوي 50 الي 80 درصد آب است با اين عمل ميزان رطوبت عسل را به حدود 17 درصد ( حداكثر 22 درصد ) كاهش ميدهد يعني از هر 40 ميلي گرم شهدي كه زنبور عسل در هر پرواز به كندو مي آورد 10 الي 15 ميليگرم عسل به دست مي آيد . بنحوي كه در غلظت طبيعي عسل عمل فرمانتاسيون و تخمير قندها امكان پذير نمي باشد

تعريف جامع عسل;

تاریخچه عسلكه در سال 1906 توسط اداره غذا و داروي فدرال ارائه شده عبارت است از ترشح مواد قندي درختان و شهد گل گياهان كه توسط زنبوران عسل ( Apis mellifera ) جمع آوري ، تغيير ماهيت يافته و درون سلولهاي قاب ذخيره ميشود ؛ رطوبت آن كمتر از 25 درصد و 0.25 درصد خاكستر و كمتر از 8 درصد قند معمولي ( ساكاروز ) دارد . مزه آن شيرين ، و داراي طعم مخصوص به خود است داراي بوي خاص بوده و متناسب با گياهي كه زنبورعسل از آن تغذيه ميكند مي باشد .

 

تاریخچه وجود زنبور عسل :

مطالعات و بررسی های دانشمندان زیست شناس نشان می دهد که حداقل 150 میلیون سال است که موجوداتی بنام زنبور عسل (Honey Bee) در جهان زندگی می کنند. آنها برای زمانی که گلها و گیاهان به خواب زمستانی می روند و دیگر شهدی برای تغذیه زنبورها ندارند در درون کندوهای خود اقدام به درست کردن عسل می کنند. میزان عسل تولیدی آنها معمولآ بیشتر از آن مقداری است که خودشان نیاز دارند از این رو اغلب انسان خود را شریک آنها در استفاده از این فرآورده طبیعی می کند.
 

زنبورهای عسل همانند مورچه ها جانورانی اجتماعی هستند که در درون کندوی خود کارها را تقسیم می کنند، یک گروه از زنبورهای عسل که در یک کندو زندگی می کنند شامل یک ملکه (ماده)، تعدادی زنبور نر و تعداد بیشتری زنبورهای کارگر هستند.

بدون شک در ابتدا عسل باعث شده است که توجه انسان به سمت زنبور عسل جلب شود . قدیمی ترین اثر تاریخی که به برداشت عسل توسط انسان تعبیر شده است مربوط به هفت هزار سال قبل از میلاد است که در اسپانیا مشاهده گردیده است . این اثر شامل قیافه حک شده یک انسان بر سنگ است که نرد بانی را برای رسیدن به محلی کلنی به کاربرده و ظرفی برای قراردادن شان های پر از عسل به کمر دارد . در حالی که زنبوران عسل کارگر در اطراف سر او به پرواز در آمده اند . یک اثر نقاشی که از روزگاری بعد از مورد بالا حکایت دارد ، از آفریقا بدست آمده و نشان می دهد که فردی همان عمل را انجام می دهد ، با این تفاوت که او برای دور کردن زنبورداران از دود استفاده می کند . 
باستان شناسها حکایت می کنند که قبایل بدوی با جمع آوری عسل آشنا بوده اند . عده ای در برداشت عسل از وسایل دود کننده استفاده می کرده اند و عده ای برای داشتن عسل از لانه هایی که در صخره های تیز و مرتفع سنگی و در دره های عمیق قرار گرفته اند جان خود را به خطر انداخته اند . در بعضی از قبایل افرادی به طور منظم تنه تو خالی درختان را بررسی و برای برداشت عسل علامت گذاری می کردند . به نظر می رسد که این نشانه گذاری بیانگر این مطلب بوده است که این درختان مالکیت عام نداشته و همه نمی توانستند از آن استفاده کنند . 
عسل در زندگی روحانی ، اجتماعی و اقتصادی مصریان باستان نقش مهمی بازی می کرده است . از حکاکیهای بجا مانده در پرستشگاه ها و دخمه های مردگان چنین بر می آید که عسل در آن روزگار اهمیت ملی زیاد داشته است ، در پاپیروس ها به اهمیت دارویی عسل اشاره شده است و در بیشتر داروها مقداری شیر و عسل به کار می رفته است ، مصریان قدیم از نوعی کوشاب که از جو ، عسل و گندم تهیه می شده است به مقدار زیاد استفاده می کردند ، زیرا الکل در دسترس آنها نبود . کتاب مذهبی یهودیان از سرزمین موعود چنین یاد می کند که در آن نهرهایی از عسل و شیر جاری است . در کتاب انجیل مسیحیان از عسل به عنوان مظهر فراوانی و نعمت یاد شده و در طومار بحرالمیت نیز از عسل نام برده شده ولی از زنبور داری اثری نیست . 
در یونان باستان نیز عسل یکی از هدایای گرانبهای طبیعت انگاشته می شد . یونانیان تصور می کردند که خدایان چون خوراک بهشتی می خورند فناناپذیر و ابدی گشته اند . آنها تصور می کردند عسل یکی از اجزای مهم این خوراک بهشتی است .

 

قدیمی ترین فسیل زنبور عسل مربوط به  بیست میلیون سال پیش است که در موزه تاریخ طبیعی نیویورک نگه داری می شود ( نشانگر مقاومت زنبور عسل و تطابق با محیط ، برای حفظ بقا  آن است ) و از آنجا که همه موجودات نتیجه تکامل هستند چنین حدث زده میشود که گونه های ابتدایی آن مربوط به چهل  تا  پنجاه میلیون سال قبل می باشد.

آدمیان نخستین از روزگاران بس دراز از عسل استفاده می کردند در یک نقاشی که در غارهای بیکورپ اسپانیا وجود دارد مردی را نشان می دهد که در حال برداشتن عسل از یک کندوی طبیعی می باشد این تصویر مربوط به 12 هزار سال قبل از میلاد مسیح می باشد
از روایت های قدیم هندی و مصریان باستان بر می آید که از عسل استفاده می کرده اند گویند در یکی از اهرام مصر ظرفی حاوی عسل یافتند که بعد از چند هزار سال هنوز همچنان سالم بوده است.

در سرودهای هومر ، در کتاب های دینی وصف عسل آمده است در قرن 8 ق – م در یونان برای پرورش زنبور عسل و استفاده از عسل آن مقرراتی وضع کرده بودند
زنبور حشره ای است که در بیشتر بخش های جهان به جز نزدیکی قطب جنوب زندگی می کند بیش از 10000 نوع زنبور شناسایی شده است اما تنها زنبور عسل، عسل و موم می سازد که می تواند مورد استفاده قرار گیرد  

مروری بر تاریخجه و وضع زنبورداری درایران

زنبورداری در ایران سابقه دیرینه داشته و یکی از حرفه های اصیل و قدیمی ایرانیها است .دشنه مفرغی منقشبه شکل زنبور عسل و متعلق به هشتصد سال قبل از میلاد که در لرستان بدست آمده است و اکنون در موزه شهر بروکسل نگهداری میشود ،معرف قدمت آشنایی ایرانیها با این حشره مفید است.
با جستجوی کلمه عسل و احتمالأ زنبور عسل در اشعار بخصوص شعرهای بسیار قدیمی می توانیم از وجود قدمت زنبور عسل در کشور بیشتر مطلع گردیم . چون اگر کلمه عسل در کشور ایران پیدا می شود خود به خود دلیل بر این است که زنبور هم در زمان نوشتن آن متون وجود داشته است . هر چه این ادبیات قدیمی تر باشند نشان دهنده قدمت زنبور عسل در این کشور خواهد بود .
به عقیده اهالی خوانسار زنبورداری در آن منطقه حداقل سابقه پانصد ساله دارد . خیلی از زنبور دارهای این منطقه چند نسل از اجدادشان را که شغلشان  زنبورداری بوده است می شناسند یا با نام آنها آشنایی دارند . قسمت اعظم عسل خوانسار از گل گز تامین می گردد که خوشبوترین و خوشمزه ترین عسل می با شد.


Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

دیدگاه‌ها  

 
0 #1 همشهری 1391-05-10 23:45
خوش به حال زنبور عسل که زندگی نامه شو اینجوری با دقت تمام در آوردن !آدم وقتی میخونه حال میکنه
نقل قول کردن
 

نوشتن نظر

کلیه نظرات (بغیر از تبلیغاتی و غیراخلاقی)منتشر خواهند شد.

تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

مطالب مرتبط